การใช้สิทธิต่อศาลรัฐธรรมนูญ ต้องไม่ใช่การใช้สิทธิในกระบวนการยุติธรรม ทางแพ่ง ทางอาญา หรือทางปกครอง
29/07/2023การใช้สิทธิต่อศาลรัฐธรรมนูญ ต้องไม่ใช่การใช้สิทธิในกระบวนการยุติธรรม
ทางแพ่ง ทางอาญา หรือทางปกครอง
ทางแพ่ง ทางอาญา หรือทางปกครอง
นายศรศวัส มลสุวรรณ ๑
อุทาหรณ์ รัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบันกำหนดให้ประชาชนสามารถยื่นคำร้องต่อศาลรัฐธรรมนูญได้โดยตรง หากเห็นว่าตนถูกละเมิดสิทธิและเสรีภาพที่รัฐธรรมนูญคุ้มครองไว้ เพื่อมีคำวินิจฉัยว่าการกระทำนั้นขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ เป็นกลไกทางกฎหมายที่มีวัตถุประสงค์ให้การคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพของประชาชนที่มีประสิทธิภาพเพิ่มมากขึ้น ภายใต้หลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่กฎหมายกำหนด ซึ่งพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยวิธีพิจารณาของศาลรัฐธรรมนูญ พ.ศ. ๒๕๖๑ มาตรา ๔๖ มาตรา ๔๗ และมาตรา ๔๘ ได้กำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขไว้ โดยมีข้อยกเว้นประการหนึ่งว่า การละเมิดนั้นต้องไม่ใช่กรณีที่รัฐธรรมนูญหรือกฎหมายประกอบรัฐธรรมนูญได้กำหนดกระบวนการร้องหรือผู้มีสิทธิขอให้ศาลรัฐธรรมนูญพิจารณาวินิจฉัยไว้เป็นการเฉพาะแล้ว
ข้อเท็จจริงมีอยู่ว่า นาง ก. กล่าวอ้างว่าการกระทำของเจ้าหน้าที่ตำรวจ และเจ้าหน้าที่สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ที่ร่วมกันจับกุมตนเองในข้อหา ๑. ประกอบกิจการสถานพยาบาลโดยไม่ได้รับใบอนุญาต ๒. ดำเนินการสถานพยาบาลโดยไม่ได้รับใบอนุญาต ๓. ประกอบโรคศิลปะสาขาการแพทย์แผนจีนโดยไม่ได้ขึ้นทะเบียนและไม่ได้รับใบอนุญาต ๔. ประกอบวิชาชีพเวชกรรมโดยไม่ได้ขึ้นทะเบียนและไม่ได้รับใบอนุญาต ๕. ขายยาแผนโบราณโดยไม่ได้รับใบอนุญาต และ ๖. ขายยาที่ไม่ขึ้นทะเบียนตำรับยา เป็นความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๑๕๗ และขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ ขอให้ศาลรัฐธรรมนูญพิจารณาวินิจฉัยตามรัฐธรรมนูญ มาตรา ๒๑๓
คดีมีประเด็นปัญหาว่า ศาลรัฐธรรมนูญจะรับคำร้องของนาง ก. ไว้พิจารณาวินิจฉัยได้หรือไม่ ?
เมื่อข้อเท็จจริงตามคำร้องเป็นการกล่าวอ้างว่าเจ้าหน้าที่ของรัฐร่วมกันกระทำความผิดต่อหน้าที่ราชการอันเป็นความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๑๕๗ นาง ก. ชอบที่จะใช้สิทธิในกระบวนการยุติธรรมทางแพ่ง ทางอาญา หรือทางปกครองได้ เป็นกรณีที่รัฐธรรมนูญหรือกฎหมายประกอบรัฐธรรมนูญได้กำหนดกระบวนการร้องหรือผู้มีสิทธิขอให้ศาลรัฐธรรมนูญพิจารณาวินิจฉัยไว้เป็นการเฉพาะแล้วตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยวิธีพิจารณาของศาลรัฐธรรมนูญ พ.ศ. ๒๕๖๑ มาตรา ๔๗ (๒) ศาลรัฐธรรมนูญจึงมีคำสั่งไม่รับคำร้องไว้พิจารณา (คำสั่งศาลรัฐธรรมนูญที่ ๘/๒๕๖๖)
บทสรุป การยื่นคำร้องตามรัฐธรรมนูญ มาตรา ๒๑๓ ประกอบพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยวิธีพิจารณาของศาลรัฐธรรมนูญ พ.ศ. ๒๕๖๑ นั้น ต้องไม่ใช่การใช้สิทธิในกระบวนการยุติธรรมทางแพ่ง ทางอาญา หรือทางปกครอง ซึ่งการที่นาง ก. กล่าวอ้างว่าการกระทำของเจ้าหน้าที่ตำรวจ และเจ้าหน้าที่สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยาเป็นความผิดตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๑๕๗ จึงเป็นกรณีที่นาง ก. จะต้องดำเนินการโดยอาศัยกระบวนการยุติธรรมทางอาญาก่อน
[๑] นายศรศวัส มลสุวรรณ นักวิชาการคดีรัฐธรรมนูญชำนาญการ กลุ่มงานคดี ๒ สำนักคดี ๑ สำนักงานศาลรัฐธรรมนูญ






Login with facebook
Login with google